In het algemeen is het leven voor tieners niet altijd makkelijk, laat staan voor tieners die tussen twee culturen opgroeien.

Veranderingen en verwachtingen

In deze fase verandert veel lichamelijk en geestelijk wat enorm moeilijk en verwarrend kan zijn. Onbegrip, je anders voelen, niet erbij horen en je niet geaccepteerd voelen, horen allemaal bij deze leeftijd. De verantwoordelijkheden worden ook groter en groter naarmate men ouder wordt. Er wordt veel verwacht door de ouders, leraren, werkgever en zo voort. Dit allemaal kan het gevoel geven dat men zich moet verdedigen. Men heeft het idee dat hij/zij niet zichzelf kan of mag zijn.

In deze periode van het leven is het opgroeien tussen twee culturen nog lastiger. Voor sommige jongeren is het wat makkelijker dan voor anderen. Sommigen voelen zich prima thuis binnen beide culturen. Maar sommigen scheiden zich helemaal af van een cultuur of voelen zich bij geen van beide culturen thuis.

Uitsluiting

Op internet heb ik ergens gelezen “radicalisering is de voorbode van secularisering”. Ik denk dat het juist andersom is. Want diegene die afwijzing ervaart, loopt meer kans op radicaliseren. Voor veel jongeren is de oorzaak van secularisering het gevoel dat ze gediscrimineerd worden.

Veel jongeren die tussen twee culturen zijn opgegroeid, voelen zich gefrustreerd door negatieve aandacht voor moslims. Men denkt dat de jongeren die tussen twee culturen opgroeien, tussen deze twee culturen verloren zijn geraakt. Dit wordt meestal als een teken van zwakte terwijl het juist een teken van kracht is.

Deze jongeren hebben van jongs af aan geleerd om snel te schakelen naar een andere taal. Ze kunnen makkelijk redeneren vanuit het referentiekader van een andere cultuur. Als ze bijvoorbeeld samen met hun ouders naar een huisartsafspraak gaan en de huisarts wat vraagt, kunnen ze makkelijk en binnen seconden de zinnen vertalen en antwoorden. Jonge kinderen vieren met hun Nederlandse klasgenootjes en juffen op school de kerst en thuis vieren ze met hun families de islamitische feestdagen zonder enige probleem.

In de actieve en meegaande samenleving van vandaag is het bewezen dat als iemand zich in een andere cultuur kan aanpassen, zich zeker ook in een flexibele en nieuwe functie/werkomgeving kan aanpassen. Ongeacht alle moeilijkheden en discriminatie pakken deze jongeren toch hun verantwoordelijkheid en gaan ze gewoon door. Ze hebben dus enorm veel potentie en onzichtbaar talent. We moeten dus niet alleen de problemen van deze jongeren in kaart brengen maar we moeten ook de goede effecten van een opvoeding tussen twee culturen kunnen analyseren en zien.

Inclusieve samenleving

Om te kijken wat we voor deze jongeren kunnen betekenen zodat ze hun talenten op een goed manier kunnen gebruiken, is het van belang te weten wat hun leefstijl is, wie daarbij een rol speelt en wat hierop invloed heeft; de ouders, de moskeeën of de buitenwereld? Hoe zien en voelen de jongeren zich in de samenleving?

Zo te zien zijn soms de antwoorden op deze vragen zelfs voor deze jongeren niet helder. Ze hebben behoefte aan zekerheid en helderheid over hun identiteit. Daarom verdiepen veel jongeren zich in de islam. Ze zijn meestal op zoek naar vragen als: wat is de islam eigenlijk, wat zegt de islam over praktische vragen als hoe ga je om met mensen die jou verwijten dat je moslim bent?

Zoektocht en antwoorden

Ze willen graag duidelijke antwoorden in de bronnen van de islam vinden. Ze willen teruggrijpen op de periode van de profeet Mohammed. Helaas zijn er niet altijd zwart-wit antwoorden te vinden. Daarom gaan duizenden jongeren achter de computer op internet zoeken. De internetsites zijn helaas niet altijd betrouwbaar. De jongeren moeten leren om voorzichtig en goed te kijken waarvan de informatie afkomstig is.

Moslim-jongeren vormen hun identiteit vanuit twee verschillende culturen. Ze moeten leren hoe ze zich open stellen voor andere meningen en hoe ze andere tradities accepteren en respecteren. Dat wil niet zeggen dat een andere cultuur goed of slecht is. Als begeleiders moeten we deze jongeren de weg laten zien om de beste elementen van beide culturen over te nemen. Zo kunnen ze balans in hun dagelijkse leven vinden en emoties en pijnlijke situaties voor zichzelf en voor anderen voorkomen. Culturele verschillen zijn verrijkringen. De mens kan juist van elkaar en naast elkaar leren.

Belangrijke aandachtspunten

Er zijn drie belangrijke punten waarop aandacht moet worden gericht om deze jongeren te kunnen helpen:
– Deze jongeren op de arbeidsmarkt een plek proberen te geven.
– Samenwerken met de moskeeën om deze jongeren op het goede pad te houden.
– Contact houden met de regering en bepaalde instanties zodat de stem van deze groep jongeren gehoord kan worden, waardoor ze zich thuis voelen.

Team Naas
F. Mansori

 

Video-tip “Biculturaliteit”

Yesim Candan en Sinan Can, de initiatiefnemers van de video ‘(Turks-)Hollandse Nieuwe’, zetten rolmodellen in om aan te tonen dat de kracht van Nederland juist in de menging van nationaliteiten en culturen zit. ‘De gewone Nederlander’ is inmiddels de generatie voor wie de pluriforme samenleving een vanzelfsprekendheid is. Immers, de helft van de grote steden in Nederland is bicultureel.

Met ‘(Turks-)Hollandse Nieuwe’ hopen Candan en Can biculturele jongeren te inspireren en motiveren. De boodschap is: je biculturaliteit en je meertaligheid is geen handicap, maar een verrijking. Zie het als een privilege dat je kan kiezen. Doe er je voordeel mee! Can: “We willen jongeren laten zien dat zij wel degelijk een kans maken op de arbeidsmarkt en dat ook zij een plek hebben in de toekomst van Nederland. Daarom hebben we gekozen voor rolmodellen: wat zij kunnen, kan jij ook!” Door deze jongeren niet het voordeel van de twijfel te geven, doen werkgevers niet alleen de nieuwe generatie arbeidskrachten tekort, maar ook zichzelf. Bij een vergrijzende bevolking en groeiende economie wordt het touwtrekken op de arbeidsmarkt.